Hamlet, hem tiyatronun ve hem de edebiyatın zirvesidir. Bu yazımda bu zirveyle çok yakından alakalı bir isim olan Sör Derek Jacobi’den bahsedeceğim. Bu isim Türkiye’de pek bilinmez; tiyatroyla uğraşanların, hatta tiyatro duayenlerinin büyük bir kısmına da bu isim yabancıdır. Derek Jacobi için en iyi tanımlama şudur bence: O, Hamlet’in zirvesidir!..
1980’li yıllarda TRT’de bazı konularda kalite gerçekten yüksekken, Shakespeare oyunları sıkça yayınlanırken, ilk kez Derek Jacobi’yi bu sayede izleme olanağı bulmuştum; beni tiyatronun büyülü dünyasına çeken bu yayınlar olmuştur; o zamanki TRT yöneticilerini de saygıyla anmam gerek.
TRT bir gece saat 22.00’da altyazı-Türkçe olarak BBC Shakespeare Dramlarından Hamlet-Danimarka Kralı’nı yayınladı. Bu yaklaşık olarak 4 saatlik bir yayındı. Yönetmen Rodney Benneth’ti. Derek Jacobi Hamlet’i oynuyordu ve gerçekten olağanüstü başarılı bir oyunculuk çıkarmıştı bu dizide. Geçmişte ve şimdi ondan daha iyi bir Hamlet olmamıştır ve olacağından da kuşkuluyum. Shakespeare’in kafasındaki o derin, o duyarlı, o keskin zekalı Hamlet tam da Jacobi’nin ete kemiğe büründürdüğü Hamlet’ti!..
Derek Jacobi Britanya’nın en seçkin sahne oyuncularından biridir. Hem Danimarka ve hem de İngiliz şövalyelik unvanını taşıyan ikinci kişidir; öteki isim de Laurence Olivier’dir. Derek Jacobi çok sayıda film de de oynamıştır. Onun unutulmaz TV dizilerinden biri de Roma İmparatoru Claudius’u canlandırdığı “I, Claudius,” “Ben, Claudius”tur! O dizi de TRT tek kanalken yayınlanmıştı. “Ben, Claudius”da oyunculuk sanatının çok güzel örnekleri yer alır.
Jacobi, 1938 yılında Doğu Londra’da Leytonstone’da doğdu. Sadece erkeklerin gittiği okula devam etti ve orada tiyatro oyunlarında oynadı. Okuldaki amatör Drama Kulübünde kadın rollerine çıktı. 1957 Edinburgh festivalinde, yani 19 yaşındayken Hamlet’i oynadı. “Twentieth Century Fox” şirketinin dikkatini çekti. Fakat henüz çok genç olduğu için Cambridge Üniversitesi’ne giderek orada tarih okumaya başladı. Aynı zamanda tiyatroya devam etti. II. Edward’daki performansı sayesinde mezun olunca hemen iş buldu. Derek Jacobi Birmingham Repertuar Tiyatrosunda oynamaya başladı. VIII. Henry oyunuyla Laurence Olivier’in dikkatini çekti. Olivier ondan o kadar çok etkilenmişti ki, onu Londra’ya davet etti ve prestijli National Theatre’ın kurucu üyelerinden biri olmasını istedi.
Jacobi kısa sürede ülkenin en saygıdeğer aktörlerinden biri oldu. 1985 yılında Kuru Gürültü’deki çalışmalarıyla Tony Ödülü’nü aldı. 1965 yılında Othello ve 1970’te Üç Kızkardeş gibi klasik oyunların film uyarlamalarında rol aldı. Öğrencisi Kenneth Branagh ile Shakespeare’in TV uyarlamalarında yer aldı. 1985 yılında CBE ödülünü aldı. CBE İngiliz İmparatorluk ödülüdür. 1989 yılında Emmy ödülünü aldı. 1994 yılında da şövalye oldu.
Hem ülkemizde ve hem de dünyada Shakespeare oyunlarını oynamak isteyen amatör ya da profesyonel herkes mutlaka BBC Shakespeare Dizilerini ve özellikle bu dizilerden Hamlet’i seyretmelidir. Shakespeare oyunlarında çıtanın en yükseğe çıktığı yer burasıdır. Bunlar Shakespeare oyunlarının en iyi oynandığı en seçkin oyunlardır. BBC’yi de yürekten kutlamak gerek.
Mehmet Murat ildan
1980’li yıllarda TRT’de bazı konularda kalite gerçekten yüksekken, Shakespeare oyunları sıkça yayınlanırken, ilk kez Derek Jacobi’yi bu sayede izleme olanağı bulmuştum; beni tiyatronun büyülü dünyasına çeken bu yayınlar olmuştur; o zamanki TRT yöneticilerini de saygıyla anmam gerek.
TRT bir gece saat 22.00’da altyazı-Türkçe olarak BBC Shakespeare Dramlarından Hamlet-Danimarka Kralı’nı yayınladı. Bu yaklaşık olarak 4 saatlik bir yayındı. Yönetmen Rodney Benneth’ti. Derek Jacobi Hamlet’i oynuyordu ve gerçekten olağanüstü başarılı bir oyunculuk çıkarmıştı bu dizide. Geçmişte ve şimdi ondan daha iyi bir Hamlet olmamıştır ve olacağından da kuşkuluyum. Shakespeare’in kafasındaki o derin, o duyarlı, o keskin zekalı Hamlet tam da Jacobi’nin ete kemiğe büründürdüğü Hamlet’ti!..
Derek Jacobi Britanya’nın en seçkin sahne oyuncularından biridir. Hem Danimarka ve hem de İngiliz şövalyelik unvanını taşıyan ikinci kişidir; öteki isim de Laurence Olivier’dir. Derek Jacobi çok sayıda film de de oynamıştır. Onun unutulmaz TV dizilerinden biri de Roma İmparatoru Claudius’u canlandırdığı “I, Claudius,” “Ben, Claudius”tur! O dizi de TRT tek kanalken yayınlanmıştı. “Ben, Claudius”da oyunculuk sanatının çok güzel örnekleri yer alır.
Jacobi, 1938 yılında Doğu Londra’da Leytonstone’da doğdu. Sadece erkeklerin gittiği okula devam etti ve orada tiyatro oyunlarında oynadı. Okuldaki amatör Drama Kulübünde kadın rollerine çıktı. 1957 Edinburgh festivalinde, yani 19 yaşındayken Hamlet’i oynadı. “Twentieth Century Fox” şirketinin dikkatini çekti. Fakat henüz çok genç olduğu için Cambridge Üniversitesi’ne giderek orada tarih okumaya başladı. Aynı zamanda tiyatroya devam etti. II. Edward’daki performansı sayesinde mezun olunca hemen iş buldu. Derek Jacobi Birmingham Repertuar Tiyatrosunda oynamaya başladı. VIII. Henry oyunuyla Laurence Olivier’in dikkatini çekti. Olivier ondan o kadar çok etkilenmişti ki, onu Londra’ya davet etti ve prestijli National Theatre’ın kurucu üyelerinden biri olmasını istedi.
Jacobi kısa sürede ülkenin en saygıdeğer aktörlerinden biri oldu. 1985 yılında Kuru Gürültü’deki çalışmalarıyla Tony Ödülü’nü aldı. 1965 yılında Othello ve 1970’te Üç Kızkardeş gibi klasik oyunların film uyarlamalarında rol aldı. Öğrencisi Kenneth Branagh ile Shakespeare’in TV uyarlamalarında yer aldı. 1985 yılında CBE ödülünü aldı. CBE İngiliz İmparatorluk ödülüdür. 1989 yılında Emmy ödülünü aldı. 1994 yılında da şövalye oldu.
Hem ülkemizde ve hem de dünyada Shakespeare oyunlarını oynamak isteyen amatör ya da profesyonel herkes mutlaka BBC Shakespeare Dizilerini ve özellikle bu dizilerden Hamlet’i seyretmelidir. Shakespeare oyunlarında çıtanın en yükseğe çıktığı yer burasıdır. Bunlar Shakespeare oyunlarının en iyi oynandığı en seçkin oyunlardır. BBC’yi de yürekten kutlamak gerek.
Mehmet Murat ildan
"TRT bir gece saat 22.00’da altyazı-Türkçe olarak BBC Shakespeare Dramlarından Hamlet-Danimarka Kralı’nı yayınladı."
ReplyDeleteDemişsin ya, belki de o gece birlikte izledik o filmi :)
Ben türkçe düblajlı izlemiştim, eminim orjinal dili daha güzeldir ama ben ilk türkçe izlediğim ve öyle sevdiğim için o filmi türkçe aramaktayım. Bilgin var mıdır?